Een AI-beleid op één A4 (met sjabloon)
Een AI-beleid voor een bedrijf van 2 tot 50 mensen past op één A4. Het zegt welke AI-diensten je mensen mogen gebruiken, welke gegevens er nooit in gaan, wie beslist en hoe je mensen leren werken met AI. Hieronder staat een ingevuld voorbeeld en een gratis Word-sjabloon, zonder mailadres.
Een AI-beleid (ook AI-protocol of AI-gebruiksbeleid genoemd) is een kort document met afspraken over hoe je mensen AI gebruiken in hun werk: welke diensten, welke gegevens, wie beslist en wat ze moeten weten.
Download het sjabloon (Word, gratis, zonder mailadres)Eerst het voorbeeld bekijken
Laatst bijgewerkt: · door Paul Moens
Dit is uitleg, geen juridisch advies. Twijfel je, vraag het een jurist.
Wat er in een AI-beleid staat
Het zijn 8 onderdelen, elk een paar regels. Zo vindt iedereen alles op dezelfde plek.
- Waarom en voor wie Eén zin waarom dit beleid er is, en voor wie het geldt: vaste mensen, maar ook inhuur, zzp'ers en stagiairs.
- Welke AI-diensten mogen Een lijst: welke dienst, voor welk werk, met welk account. Alleen zakelijke accounts, geen privé-accounts voor werk.
- Welke gegevens erin mogen Drie niveaus: vrij, alleen in een zakelijke dienst, en nooit. Ze staan hier al ingevuld; pas ze aan jouw bedrijf aan.
- Een mens kijkt na Wat AI schrijft of uitrekent, leest iemand na voordat het naar een klant gaat. Wat zeg je als een klant vraagt of je AI gebruikt?
- Wie beslist Eén eigenaar en een vervanger. Wie keurt een nieuwe dienst goed? Bij wie ga je met een vraag of twijfel?
- Leren (AI-geletterdheid) Wie krijgt welke uitleg, wanneer, en waar leg je vast dat dat gebeurd is?
- Als er iets misgaat Wat meld je, bij wie en hoe snel? Meld liever één keer te veel dan te weinig.
- Vastgesteld en herzien Datum, wie het vaststelde en wanneer je het opnieuw bekijkt.
Het voorbeeld: Administratiekantoor Smit
Verzonnen voorbeeld Administratiekantoor Smit bestaat niet: het is een verzonnen administratiekantoor met twaalf medewerkers. De twee diensten in het voorbeeld zijn een keuze voor het voorbeeld, geen advies. Sanne en Joost zijn ook verzonnen. Wat de drie niveaus zijn, leg ik hieronder uit.
Administratiekantoor Smit (verzonnen) · AI-beleid
- Waarom en voor wie
- Dit beleid zegt hoe we bij Administratiekantoor Smit met AI werken. Het geldt voor iedereen die voor ons werkt: vaste collega's, inhuur en stagiairs.
- Welke AI-diensten mogen
- Zakelijke accounts: ChatGPT Business en Gemini in Google Workspace.De verwerkersovereenkomsten staan in de map Afspraken. Bij ChatGPT Business hebben we die zelf aangevraagd.Voor: schrijven, samenvatten, vertalen en ideeën bedenken.Privé-accounts gebruiken we niet voor werk.Een nieuwe dienst? Eerst vragen aan Sanne (zie 'Wie beslist').
- Welke gegevens erin mogen
- Niveau 1: tekst zonder namen of cijfers van klanten. Mag overal op de lijst.Niveau 2: namen en mailadressen van klanten, en offertes. Alleen in de twee zakelijke accounts, en alleen zoals in de werkwijze staat. Liever zonder namen.Nooit: gezondheidsgegevens, BSN, paspoort- en bankrekeningnummers, hele klantdossiers of mailwisselingen, gegevens over kinderen, wachtwoorden en inlogcodes.
- Een mens kijkt na
- Wat AI schrijft, leest een collega na voordat het naar een klant gaat.Cijfers rekenen we na in het boekhoudpakket.Vraagt een klant of we AI gebruiken, dan zeggen we eerlijk ja en waarvoor.
- Wie beslist
- Eigenaar: Sanne (directie). Vervanger: Joost.Sanne keurt nieuwe AI-diensten goed. Niemand begint zelf met een nieuwe dienst voor werk.Vragen of twijfel? Eerst Sanne, is zij er niet, dan Joost.
- Leren (AI-geletterdheid)
- Iedereen krijgt in de eerste maand een uur uitleg: wat mag, wat niet en hoe controleer je wat AI schrijft.Nieuwe collega's krijgen die uitleg in hun eerste week.Sanne schrijft op wie de uitleg kreeg en wanneer.
- Als er iets misgaat
- Is er iets in een AI-dienst gezet dat er niet in hoort? Meld het dezelfde dag aan Sanne, ook als je het niet zeker weet.Sanne beoordeelt of het een datalek is. Zo ja, en is er waarschijnlijk een risico voor de mensen om wie het gaat, dan melden we het zonder vertraging bij de Autoriteit Persoonsgegevens, en als het kan binnen 72 uur.
- Vastgesteld en herzien
- Vastgesteld op 1 oktober 2026 door Sanne.Herzien: elk jaar, en zodra we een nieuwe dienst nemen of een aanbieder zijn voorwaarden verandert.Volgende keer: oktober 2027.
Welke gegevens erin mogen: drie niveaus
Een lange lijst met wat wel en niet mag leest niemand. Gebruik daarom drie niveaus. Dan weet een collega in tien seconden waar zijn tekst valt. De niveaus zijn mijn voorstel, geen wettekst.
✓ Niveau 1: vrij
Tekst zonder persoonsgegevens en zonder bedrijfsgeheimen. Een eerste opzet van een mail, een samenvatting van een openbare tekst, ideeën, een vertaling van een algemene tekst.
Mag in elke dienst op de lijst.
! Niveau 2: alleen zakelijk
Gegevens van klanten of collega's die je kunt herkennen, zoals naam, mailadres en telefoonnummer. Ook bedrijfsgeheimen, zoals offertes en inkoopprijzen.
Alleen in een zakelijke dienst met verwerkersovereenkomst, en alleen als het in een vastgelegde werkwijze staat. Liever namen en nummers weglaten.
✕ Niveau 3: nooit
Dit gaat niet in een AI-dienst, ook niet in een zakelijke:
- Gezondheidsgegevens, zoals medische informatie over een klant of medewerker.
- BSN, paspoort- of rijbewijsnummers, bankrekeningnummers.
- Hele klantdossiers of mailwisselingen “om even samen te vatten”.
- Gegevens over kinderen.
- Wachtwoorden, inlogcodes en sleutels.
Geen uitzonderingen.
Een zakelijke dienst is een dienst die jouw gegevens alleen voor jou verwerkt: er is een verwerkersovereenkomst (een contract daarover) en de dienst traint standaard niet op wat je invoert. Welke dienst dat is, zie je per dienst naast elkaar op ChatGPT en de AVG: wat elke AI-dienst zegt, opgezocht bij de aanbieders. Is het waarschijnlijk een hoog risico, bijvoorbeeld bij gevoelige gegevens? Dan doe je eerst een DPIA (een risicoanalyse vooraf, AVG art. 35); ook dat staat daar.
Hoe dit er in jouw bedrijf uitziet
- Werk je met gezondheidsgegevens, zoals in een zorgpraktijk? Dan valt veel van je dagelijkse werk onder niveau 3. AI schrijft dan alleen tekst zonder gegevens over patiënten: een standaardbrief, een uitleg, een voorbeeldtekst.
- Verwerk je cijfers en dossiers van klanten, zoals een administratiekantoor? Houd hele dossiers en bankgegevens op niveau 3. Voor een samenvatting of een conceptmail zonder namen is niveau 1 genoeg.
- Werken je mensen vooral onderweg, met de telefoon? Spreek af dat ze alleen het zakelijke account van het bedrijf gebruiken en dat klantgegevens alleen in een zakelijke dienst gaan, zoals bij niveau 2.
Dit is mijn advies, geen juridisch advies.
Zo maak je je eigen AI-beleid in een uur
- Vraag wie al AI gebruikt, en waarvoor. Vraag het zonder oordeel. Anders hoor je alleen wat mag, niet wat gebeurt.
- Kies de diensten die je toestaat. Zakelijke accounts van het bedrijf, met een verwerkersovereenkomst. Bij sommige diensten vraag je die zelf aan. Welke dienst wat heeft, zie je per dienst op de pagina over ChatGPT en de AVG.
- Vul de drie niveaus in voor jouw bedrijf. Welke gegevens horen bij jou in niveau 2? Wat is bij jou “nooit”?
- Kies een eigenaar en een vervanger. Eén persoon beslist over nieuwe diensten en ontvangt meldingen. Een tweede neemt het over als die er niet is.
- Leg het uit in een uur. Laat iedereen het lezen en bespreek twee of drie voorbeelden. Schrijf op wie erbij was en wanneer. Je kunt niet zien wat iemand op een eigen telefoon doet; daarom werken afspraken en uitleg beter dan alleen een verbod.
- Zet een datum om het opnieuw te bekijken. Minstens één keer per jaar, en zodra je een nieuwe dienst neemt.
AI-beleid sjabloon downloaden
Download het sjabloon (Word, zonder mailadres)
Het is een gewoon .docx-bestand dat je in je eigen tekstverwerker kunt aanpassen. Je mag het delen.
Wat de wet erover zegt
Een AI-beleid is niet verplicht. Dat schrijft de KVK (bijgewerkt 26 maart 2026). Er zijn wel regels die het beleid kan helpen vastleggen.
- AI-geletterdheid. Gebruik je AI in je bedrijf, dan geldt artikel 4 van de AI-verordening. Dat artikel geldt sinds 2 februari 2025 (Europese Commissie). Het vraagt dat je maatregelen neemt om de AI-geletterdheid van je mensen te ondersteunen. Het onderdeel “Leren” in het beleid is mijn praktische invulling daarvan, geen wettekst. Of het voor jouw bedrijf genoeg is, is aan jou en je jurist. Meer daarover staat op AI invoeren in je bedrijf.
- Persoonsgegevens. Gaan er gegevens van mensen in een AI-dienst, dan geldt de AVG. Laat je een AI-dienst persoonsgegevens verwerken, dan leg je dat vast in een verwerkersovereenkomst (AVG art. 28). Wat dat per dienst betekent, staat op ChatGPT en de AVG.
- Datalekken. Staat er per ongeluk iets in een AI-dienst dat er niet in hoort, dan kan dat een datalek zijn. Een datalek meld je bij de Autoriteit Persoonsgegevens zonder onredelijke vertraging en, als het kan, uiterlijk 72 uur nadat je ervan weet, tenzij het niet waarschijnlijk is dat er een risico is voor de mensen om wie het gaat (AVG art. 33 lid 1). Daarom staat “meld het dezelfde dag” in het voorbeeld.
Dit is geen juridisch advies.
Wanneer je hier iemand bij nodig hebt
Het beleid schrijf je zelf. Hulp loont als je wilt dat software een vaste taak overneemt, in plaats van dat je mensen zelf een AI-dienst openen. Dan moet de regel “klantgegevens alleen in een zakelijke dienst” ook gelden voor die software. Bouw ik iets voor je, dan gaan klantgegevens niet naar ChatGPT of een andere AI-dienst, tenzij we dat apart afspreken. Wat AI-automatisering bij mij is, of bekijk wat er al draait. Wat elke stap kost, staat op de prijzenpagina.
Eerst je werk op papier zetten? Zie het procesboek-voorbeeld met sjabloon. In het gratis gesprek van 45 minuten teken ik één taak met je uit en kijken we welke gegevens daarbij horen. Je gaat weg met een overzicht op papier, ook als je daarna niets met me doet.
Bronnen
- KVK: Zo maak je een duidelijk AI-beleid voor je bedrijf (bijgewerkt 26 maart 2026, gezien op 11 oktober 2026)
- AI-verordening (EU) 2024/1689, EUR-Lex, artikel 4, en de wijziging Verordening (EU) 2026/1744 van 24 juli 2026
- Europese Commissie: AI-geletterdheid, vragen en antwoorden
- AVG (Verordening (EU) 2016/679), EUR-Lex, AVG art. 33 lid 1 (gezien op 11 oktober 2026)
- Wat elke AI-dienst zegt over verwerkersovereenkomst en training: de tabel op ChatGPT en de AVG, gezien op 11 oktober 2026.
Het voorbeeld is verzonnen en de drie niveaus zijn mijn eigen voorstel. Er staat geen statistiek van anderen op deze pagina. Geschreven door Paul Moens, 25 jaar procesmanagement in de financiële wereld. Geen jurist. Over mij.